Η ανάπτυξη της Airbnb και τι σημαίνει για την Ελλάδα

Το Airbnb στην Αθήνα

Η Αθήνα βρίσκεται στο επίκεντρο της διαμάχης γύρω από το Airbnb. Επειδή υπάρχουν τόσες πολλές βραχυπρόθεσμες ενοικιάσεις στο κέντρο της πόλης, οι ντόπιοι Έλληνες φοβούνται την αύξηση των ενοικίων και την απώλεια της ταυτότητας της πόλης. Στο Κουκάκι, για παράδειγμα – μία από τις πιο κεντρικές γειτονιές – οι μόνιμοι κάτοικοι μερικές φορές αναρτούν τη δική τους κατοικία στο Airbnb και στη συνέχεια φεύγουν για να βρουν ένα νέο σπίτι. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα σε γειτονιές που βρίσκονται κοντά σε τουριστικά αξιοθέατα και σταθμούς του μετρό. Παρά την αύξηση των ενοικίων, η ανάπτυξη του Airbnb έχει πολλά οφέλη.

Τα οφέλη της ανάπτυξης της Airbnb

Ώθηση στην τοπική οικονομία

Η αύξηση των βραχυπρόθεσμων ενοικιάσεων σημαίνει ότι πολλά κτίρια έχουν ανακαινιστεί. Επίσης, οι τοπικές υπηρεσίες στην περιοχή που εξυπηρετούν τις ανάγκες των Airbnb – για παράδειγμα, πλυντήρια ρούχων ή καταστήματα με υπηρεσίες αποθήκευσης – έχουν αυξήσει τον τζίρο τους.

Οφέλη για τους Έλληνες ιδιοκτήτες ακινήτων

Το ποσοστό ιδιοκτησίας κατοικιών στην Ελλάδα είναι υψηλό, στο 73%. Επίσης, κατά μέσο όρο, τα ακίνητα αποτελούν το 70% των περιουσιακών στοιχείων ενός ελληνικού νοικοκυριού. Έτσι, οι περισσότεροι ιδιοκτήτες ακινήτων στην Ελλάδα έχουν δει την αξία της κατοικίας τους να αυξάνεται. Αυτό σημαίνει ότι πολλοί Έλληνες επωφελούνται από την άνοδο των τιμών των ακινήτων, αλλά για το υπόλοιπο 27% είναι φυσικά πιο δύσκολο.

Κρατικές ενισχύσεις

Η ελληνική κυβέρνηση εισάγει νέα προγράμματα για να βοηθήσει τους ντόπιους Έλληνες, ειδικά τους φοιτητές και όσους ζουν με χαμηλό σταθερό μισθό στο κέντρο της πόλης.

Περιορισμοί στις βραχυπρόθεσμες μισθώσεις

Η ελληνική κυβέρνηση επιθυμεί να ορίσει έναν μέγιστο αριθμό ημερών κατά τις οποίες ένα ακίνητο μπορεί να διατίθεται για βραχυπρόθεσμη μίσθωση. Αυτό φυσικά θα διαφέρει σε κάθε περιοχή όπου εφαρμόζεται ο νόμος. Προς το παρόν, δεν επιβάλλεται ΦΠΑ στους ιδιοκτήτες ακινήτων που διατίθενται μέσω της πλατφόρμας Airbnb. Από το 2025 θα επιβάλλεται ευρωπαϊκός ΦΠΑ στις βραχυπρόθεσμες μισθώσεις.

Αλλαγές στη Χρυσή Βίζα

Για παράδειγμα, τον Σεπτέμβριο του 2022, ο Έλληνας πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, ανακοίνωσε ότι η ελάχιστη επένδυση που απαιτείται για τη Χρυσή Βίζα θα αυξηθεί στα 500.000 ευρώ σε επιλεγμένες περιοχές. Η λογική πίσω από αυτή την αλλαγή είναι να βοηθηθούν οι ντόπιοι Έλληνες, καθιστώντας τα ακίνητα πιο προσιτά.

Το νέο ελάχιστο όριο των 500.000 ευρώ θα ισχύει για τις περιοχές Βόρεια, Κεντρική και Νότια Αθήνα στην Περιφέρεια Αττικής, τη Μύκονο, τη Σαντορίνη και τη Θεσσαλονίκη.

Επιδοτήσεις στέγασης

Η ελληνική κυβέρνηση ανακοίνωσε τον Σεπτέμβριο του 2022 ένα νέο πακέτο μέτρων για τη στέγαση ύψους 1,8 δισεκατομμυρίων ευρώ, το οποίο έχει σχεδιαστεί για να βοηθήσει 137.000 Έλληνες. Για παράδειγμα, θα παρέχει επιδοτήσεις για τους τόκους των στεγαστικών δανείων των νέων, επιδοτήσεις για ενεργειακή αναβάθμιση, περισσότερα επιδόματα στέγασης για φοιτητές, καθώς και ένα πρόγραμμα για τη μετατροπή κενών κτιρίων σε κατοικίες.

Λύσεις για φοιτητές

Για τους φοιτητές, οι οποίοι δυσκολεύονται να βρουν στέγη όταν τα ενοίκια είναι υψηλά, η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι θα κατασκευάσει φοιτητικές εστίες στη Θράκη, τη Δυτική Μακεδονία, τη Θεσσαλία, τη Δυτική Αττική και την Κρήτη. Οι εστίες αυτές θα διαθέτουν συνολικά περισσότερες από 8.000 κλίνες και θα ολοκληρωθούν το 2027.

Αξιοποίηση κενών κατοικιών

Ο Ανδρέας Χίου, πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Διαχειριστών Ακινήτων (ΠΑΣΥΔΑ), σημειώνει ότι «στην Αθήνα υπάρχουν 120.000 κλειστά διαμερίσματα που δεν χρησιμοποιούνται, τα οποία θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν στο πλαίσιο της στεγαστικής πολιτικής». Από την τελευταία απογραφή του 2011, γνωρίζουμε ότι το 35% όλων των ακινήτων στην Ελλάδα ήταν κενά. Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) καταμετρά 770.000 κενά σπίτια στην Ελλάδα.

Ο Αλέξης Πατέλης, επικεφαλής οικονομικός σύμβουλος του πρωθυπουργού, δηλώνει ότι «η καλύτερη αξιοποίηση των κενών ακινήτων αποτελεί βασικό στοιχείο για την επίλυση των στεγαστικών προβλημάτων». Προσθέτει ότι «η Ελλάδα έχει τον υψηλότερο αριθμό κατοικιών ανά κάτοικο μεταξύ των χωρών του ΟΟΣΑ. Οι τιμές θα παραμείνουν χαμηλές όταν ενεργοποιηθεί η προσφορά». Με άλλα λόγια, εάν υπάρχουν περισσότερες διαθέσιμες κατοικίες, η μέση τιμή ανά κατοικία θα μειωθεί.