Hadden de oude Grieken zomervakantie zoals wij? Hadden ze een “vakantiehuis” aan zee waar ze konden ontspannen voordat ze weer aan het werk gingen? Genoten zij van een maaltijd in een taverna aan de Middellandse Zee terwijl ze de zonsondergang bekeken, zoals wij dat vandaag de dag doen?
Waren er vakanties in het oude Griekenland?
Om deze vraag te beantwoorden, moeten we eerst helder krijgen: wat is een vakantie eigenlijk? Volgens de formele definitie is het een “specifieke reis of tocht met als doel recreatie of toerisme.” Het idee is om een pauze van werk te nemen en de stad te verlaten. In de huidige vorm is vakantie een vrij nieuw idee.
In de tijd van het oude Griekenland nam de gemiddelde familie geen vakantie. Waarom zou je de veiligheid van je stadstaat verlaten en naar een gevaarlijk gebied te reizen, waar mogelijk je leven op het spel stond.
Er was niet veel besteedbaar inkomen en vaak stonden andere factoren in de weg. Slecht weer, piraten en de mogelijkheid van schipbreuk betekenden dat de dood een reële mogelijkheid was als je op vakantie zou willen.
De enige "veilige" vakantie: De Olympische Spelen in de Oudheid
De Oude Olympische Spelen waren een van de belangrijkste evenementen in de oude Griekse wereld, gedurende meer dan duizend jaar, van 776 v.Chr. tot 390 n.Chr. Oorspronkelijk bestonden ze uit slechts enkele onderdelen: hardlopen, springen, werpen, boksen, worstelen, pankration en wagenrennen.
De Oude Olympische Spelen waren een groot evenement. Burgers uit het hele Griekse rijk kwamen samen, wat soms betekende dat ze vanuit het huidige Duitsland, Frankrijk, Libië en Spanje reisden. Een van de redenen voor de populariteit waren niet alleen de sportevenementen, maar ook het eten. Meestal stond er vlees op het menu voor de toeschouwers, wat zeldzaam was voor de gewone Griekse burger in die tijd.
In het geval dat stadsstaten in oorlog waren (wat vaak het geval was), werd tijdelijke toegang voor reizigers toegestaan om door te reizen naar de Olympische Spelen. Voor veel Grieken (tot zelfs 50.000 op het hoogtepunt van de populariteit van het evenement) was het reizen de moeite waard.
Reizen tijdens het Romeinse Rijk
In Griekenland, tijdens de opkomst van het Romeinse Rijk, werd reizen populairder vanwege de omvang van het rijk. Je kon lange afstanden afleggen en altijd het gevoel hebben dat je in een "veilig" gebied was. Reizen was ook gemakkelijker in de Romeinse tijd door het uitgebreide wegennet dat de Romeinen aanlegden. Op zijn hoogtepunt strekten de wegen zelfs een afstand van Portugal tot Turkije.
Toch waren vakanties in deze periode niet precies zoals ze nu zijn en dekten ze waarschijnlijk kortere afstanden. In het oude Rome was reizen voor ontspanning vaker weggelegd voor de rijken.
Oude Griekse vakantiehuizen
In augustus werd er een opmerkelijke ontdekking gedaan op het eiland Evia in Centraal-Griekenland. Wat hebben ze gevonden? Ze hebben een vloermozaïek opgegraven van een huis uit de Laat-Klassieke periode, uit het midden van de 4e e eeuw v.Chr.
Op de kiezelvloer staan twee Satyrs afgebeeld, de personages uit het oude Griekenland. De ene is jong en speelt op een dubbele fluit, en de andere heeft een baard, is ouder en danste waarschijnlijk op de muziek.
Aangezien er een vrolijke scène op het mozaïek is afgebeeld, is het mogelijk dat dit een oud Grieks vakantiehuis was.
Zomervakantie in het oude Rome
"Zomervakanties" werden populairder in de tijd van het Romeinse Rijk.
In 2000 vonden archeologen de overblijfselen van een luxehotel in Pompeii. Het was in feite het equivalent van een modern vijfsterrenhotel, met een aangrenzend spacomplex.
Enkele populaire gebieden voor Romeinse "toeristen" om te bezoeken waren de Vuurtoren van Alexandrië, de Piramides van Gizeh en de graftombe van Alexander de Grote, toen ze allemaal deel uitmaakten van het Romeinse Rijk. Het laatst geregistreerde bezoek aan de piramides van Gizeh was in 215 na Christus, toen een Romeinse toerist een inscriptie op een van de piramides achterliet: "Ik heb een bezoek gebracht en ik vond niets mooi behalve de sarcofaag!".
De oude stad Baia was ook een populair luxueus uitje. Het lag op 30 kilometer van Napels en stond bekend als het "Las Vegas" van het Romeinse rijk. De rijken en machtigen kwamen hier voor een weekendje weg.
Zomervakantie vandaag
De moderne zomervakantie ziet er waarschijnlijk heel anders uit dan in het oude Griekenland. Onze reizen zijn veel minder gevaarlijk. Bovendien zorgden de groei van de spoorwegen en het ontstaan van vliegreizen ervoor dat de gemiddelde persoon in de jaren 1900 veel vaker kon reizen.
Tegelijkertijd is het tegenwoordig gebruikelijk om een vijfdaagse werkweek te hebben, in plaats van de historische zesdaagse werkweek. De vijfdaagse werkweek werd voor het eerst geïntroduceerd in de U.S. door Henry Ford om de productiviteit te verhogen, en andere landen volgden snel. De gemiddelde werknemer heeft tegenwoordig dus twee vrije dagen in het weekend, wat dagtripjes en andere uitstapjes mogelijk maakt.
De moeilijkste beslissing als je vandaag op zomervakantie gaat, is "waar zullen we nu naartoe reizen?".
