Een eenvoudig voorbeeld: moet je vermogenswinstbelasting betalen?
Laten we beginnen met een praktijkvoorbeeld: Mark en Sophie, een stel uit Nederland, kochten in 2018 een mooi huis in Griekenland voor € 225.000. Na een aantal jaren van deze woning te hebben genoten, staan ze op het punt om deze in 2026 te verkopen voor € 385.000. Moeten ze vermogenswinstbelasting betalen? Nee. Ze hoeven geen vermogenswinstbelasting te betalen. Ondanks de winst die ze gaan maken, is er geen vermogenswinstbelasting verschuldigd, omdat de verkoop wordt behandeld als een particuliere transactie en niet als een zakelijke activiteit. Dit verbaast buitenlandse eigenaren vaak, dus laten we eens kijken waarom.
Bestaat er vermogenswinstbelasting in Griekenland?
Ja en nee. Er bestaat wel vermogenswinstbelasting in Griekenland, maar alleen op papier. Het verhaal gaat terug tot 2013, toen wet 4172/2013, die deze belasting invoerde, werd aangenomen op het hoogtepunt van de Griekse financiële crisis, als onderdeel van bredere inspanningen om de staatsinkomsten te verhogen. De belasting zou op 1 januari 2014 in werking treden. Het idee was simpel: als iemand onroerend goed verkoopt voor een hogere prijs dan waarvoor hij het had gekocht, zou het verschil (de “winst”) worden belast. Elke eigenaar had recht op een belastingvrije winst van € 25.000, en als de winst hoger was, zou er vermogenswinstbelasting van toepassing zijn, aangepast aan de hand van de periode dat het onroerend goed in bezit was. Deze nieuwe wet zou worden gehandhaafd door notarissen, die gevraagd werden om de exacte winst te berekenen. In de praktijk bleek het systeem echter uiterst moeilijk toe te passen.
Waarom de belasting nooit goed is ingevoerd
Vanaf het begin was het grootste probleem hoe de aankoopprijs moest worden bepaald, vooral voor oudere woningen, geërfde huizen of woningen die decennia eerder waren verworven. Stel je voor dat je grootvader 50 jaar geleden een stuk grond heeft geërfd, waarop je ouders in de loop der jaren geleidelijk een huis hebben gebouwd. Geen facturen, geen koopakte. Hoe bereken je dan een aankoopprijs voor zo'n woning? Notarissen, die wettelijk verantwoordelijk waren voor het heffen van de belasting bij eigendomsoverdrachten, stonden voor grote uitdagingen omdat er in veel gevallen geen duidelijke of consistente manier was om de belastbare winst te berekenen. Het gevolg was dat notarissen de belasting in feite niet meer hieven en zelfs werkonderbrekingen organiseerden, omdat het onmogelijk was om dit eerlijk en legaal toe te passen. Dit zorgde voor onrust op de markt, omdat het ondertekenen van contracten vertraging opliep en in sommige gevallen zelfs volledig stilviel. Daarom heeft de Griekse regering de vermogenswinstbelasting voor particulieren op 1 januari 2015 opgeschort, en dat is tot op heden jaar na jaar zo gebleven.