De beginnersgids voor Griekse wijnen

We hebben gepraat met wijnliefhebber en schrijfster Frederiek Lommen, die haar kennis over Griekse wijnen heeft opgedaan tijdens haar vele reizen door Griekenland. Haar boek "Druiven en droesem, een reis langs Griekse wijngaarden" wordt steeds populairder bij Nederlandse lezers. In dit artikel deelt Lommen haar snelle tips voor mensen die voor het eerst naar Griekenland gaan en vertelt ze welke Griekse wijnen ze moeten kennen.

Waar moet ik mijn Griekse wijnreis beginnen? En waar moet ik eindigen?

"Griekenland heeft zoveel verschillende wijnen. Wijnhuizen zijn letterlijk verspreid over het hele land. Van noord naar zuid, van oost naar west, op het vasteland en op de eilanden. Griekenland heeft meer dan 1200 wijnhuizen. Dus waar te beginnen, dat is een heel moeilijke vraag. Als je een beginner bent, zou ik beginnen in de hoofdstad van Griekenland, in Athene. Kies een van de geweldige wijnbars in het centrum van de stad en probeer een paar verschillende wijnen – van wit, rosé tot rood. Doe dit een paar avonden, terwijl je deze bruisende stad verkent. Probeer bijvoorbeeld Winebar Oinoscent in de Voulisstraat, Heteroclito op de hoek van Fokionos/Petraki of By the Glass in de Sourisstraat. Alle drie de wijnbars liggen niet ver van het Syntagma-plein in het centrum van de stad. Kies na het proeven je favoriet en ga daarheen. Dat is een goed en spannend begin. En eerlijk gezegd is het helemaal geen goed idee om je Griekse wijnreis te beëindigen. Ik ben ongeveer twaalf jaar geleden begonnen en ik hoop dat mijn Griekse wijnreis nooit eindigt.

Het is mijn eerste keer dat ik Griekse wijn proef - welke moet ik als eerste proberen?

De belangrijkste en bekendste druiven voor rode wijn zijn op dit moment Agiorgitiko en Xinomavro. Agiorgitiko wordt vooral verbouwd in de regio Nemea op de Peloponnesos, ook wel bekend als Klein Bourgondië. Xinomavro is een druif uit Naoussa in Macedonië. De wijn van deze druif, uit deze regio, wordt soms de Barolo van Griekenland genoemd. Ik zou deze wijnen zeker proberen.   Voor de witte wijnen raad ik Assyrtiko aan, een van de bekendste kwaliteitsdruiven voor witte wijn. Maar persoonlijk ben ik dol op de Malagousia. Deze druif is weer op de markt gebracht door de beroemde wijnmaker Evangelos Gerovassiliou uit Epanomi, niet ver van Thessaloniki. Hij was de eerste die Malagousia op grote schaal verbouwde en medailles won op internationale beurzen. Tegenwoordig produceren meer wijnmakers Malagousia. Voor mensen die voor het eerst Griekse wijn kopen in Nederland, is pontiki.nl een goede website om Griekse wijnen te bestellen. 

Wat is het grootste verschil tussen wijnen van het vasteland, de eilanden en Kreta?

"De druivensoort is één aspect van het wijnmaken. Kennis en vakmanschap zijn natuurlijk onmisbaar. Twee andere belangrijke elementen in het wijnmaakproces zijn het klimaat en de bodem. Griekenland is veel diverser qua klimaat en bodem dan de meeste mensen beseffen. Als je het vasteland wilt vergelijken met de eilanden en Kreta, spelen al die aspecten een rol. Het noorden van het vasteland (Epirus, Macedonië en Thracië) is vooral bergachtig en natter dan andere delen van Griekenland. Veel van de rode wijnen hebben een smaak van sterke donkere kersen met veel tannines.

De eilanden zijn zonniger en winderiger, wat ook invloed heeft op het wijnmaken. Een paar eilanden, zoals Santorini, zijn vulkanisch. Witte wijnen van dit eiland hebben tonen van passievrucht of citroen en zijn vaak gerijpt op eikenhout. Kreta en de Peloponnesos hebben vanwege hun ligging in het zuiden van Griekenland de meeste zonuren per jaar. De rode wijnen uit deze twee regio's zijn vaak vol, fruitig en hebben zachte tannines. Maar eerlijk gezegd is het moeilijk te zeggen wat het verschil is. Veel hangt af van de persoonlijke keuzes en vaardigheden van de wijnmaker. Hij is uiteindelijk de echte meester.

Kan Griekse wijn concurreren met bekende soorten uit Italië en Frankrijk?

"Ja! Absoluut! In de afgelopen decennia zijn Griekse wijnen prestigieuze prijzen en medailles gaan winnen in internationale wijnwedstrijden. Maar dit feit is nog steeds onbekend bij de meeste consumenten. Griekse wijnen zijn nog steeds vrij onbekend. Waarom is dat? Dat heeft deels te maken met de hoeveelheid wijn die wordt geproduceerd. In 2022 produceerde Griekenland 2,1 miljoen hectoliter. De totale oppervlakte aan wijngaarden is ongeveer 110.000 hectare. Slechts een klein deel van deze hoeveelheid wordt geëxporteerd – ik denk ongeveer 10%. Een andere reden waarom consumenten niet bekend zijn met Griekse kwaliteitswijnen is de onbekendheid van de druiven. Consumenten zijn nog niet bekend met druivensoorten uit Griekenland. Ze kiezen gemakkelijk voor een Merlot uit Frankrijk of een Chianti uit Italië, maar niet voor een Griekse wijn met een moeilijke naam als Agiorgitiko, Xinomavro, Malagousia of Assyrtiko. Ik vind dat een gemiste kans. Stap uit je comfortzone en probeer eens iets onbekends!

Bieden sommige wijngaarden in Griekenland agrotoeristische ervaringen aan?

"Natuurlijk. Er zijn veel kleine boeren/wijnmakers die ook als agrotoeristische bestemmingen fungeren, waar je een kamer of studio kunt huren.   Er zijn ook enkele beroemde, luxe wijnhuizen met accommodaties. Kijk bijvoorbeeld eens naar Katogi Averoff Hotel & Winery in Epirus, Ktima Bellou in Thessalië, Scalani Hills Boutari Winery of Domaine Semeli op de Peloponnesos."

Wil je meer weten?

Lommen heeft meer wijngidsen en algemene reisinformatie voor Nederlandse reizigers naar Griekenland op haar website Greece Journal. Wil je het boek kopen? De wijn gids van Lommen is te vinden in boekhandels in Nederland of België. De boeken kunnen ook worden besteld via de webshop van Uitgeverij Passionate Nomads. Je kunt ook een e-mail sturen naar de auteur zelf en een gesigneerd exemplaar bestellen: [email protected]."