Η υφιστάμενη διαδικασία μεταβίβασης ακινήτων
Οι μεταβιβάσεις ακινήτων στην Ελλάδα περιλαμβάνουν πολλαπλά στάδια και αλληλεπιδράσεις με διάφορους επαγγελματίες και δημόσιες αρχές. Αυτά περιλαμβάνουν νομικό έλεγχο, τεχνική τεκμηρίωση, φορολογικές δηλώσεις και διαδικασίες καταχώρισης. Ο συμβολαιογράφος παραδοσιακά συντάσσει και επισημοποιεί τη σύμβαση, ενώ η συλλογή εγγράφων και ο συντονισμός των διοικητικών διαδικασιών πραγματοποιούνται συχνά από τα μέρη και τους συμβούλους τους.
Το πλαίσιο «One-Stop Shop»
Το άρθρο 15 του νόμου 5293/2026 καθορίζει τον συμβολαιογράφο ως το κεντρικό σημείο για την εκτέλεση των μεταβιβάσεων ακινήτων. Στο πλαίσιο αυτό, ο συμβολαιογράφος είναι υπεύθυνος για την προετοιμασία της σύμβασης σε συμφωνία με τα μέρη και τον συντονισμό των βημάτων που απαιτούνται για την ολοκλήρωσή της. Ο συμβολαιογράφος έχει επίσης τη δυνατότητα να ανακτά τα απαραίτητα έγγραφα απευθείας από τις δημόσιες αρχές μέσω διαλειτουργικών συστημάτων. Τα έγγραφα αυτά περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, πιστοποιητικά φορολογικής ενημερότητας, πιστοποιητικά ασφαλιστικής ενημερότητας, την ηλεκτρονική ταυτότητα του ακινήτου και κτηματολογικά αποσπάσματα.
Φορολογικές και διοικητικές ευθύνες
Ο νόμος αναθέτει στον συμβολαιογράφο ενεργό ρόλο στη διαχείριση των φορολογικών υποχρεώσεων που σχετίζονται με τη συναλλαγή. Ο συμβολαιογράφος υποβάλλει τις σχετικές φορολογικές δηλώσεις μέσω της πλατφόρμας myPROPERTY, με βάση τις πληροφορίες που παρέχονται από τα μέρη. Ο συμβολαιογράφος εισπράττει και αποδίδει τους ισχύοντες φόρους στις φορολογικές αρχές, συμπεριλαμβανομένου του φόρου μεταβίβασης και, όπου ισχύει, του φόρου κληρονομιάς, δωρεάς ή γονικής δωρεάς. Ο συμβολαιογράφος είναι επίσης υπεύθυνος για την είσπραξη και την καταβολή των τελών που απαιτούνται για την καταχώριση της σύμβασης στο Κτηματολόγιο ή στο Κτηματολογικό Μητρώο.