Πώς συγκρίνονται οι μισθοί στην Κρήτη με αυτούς της ηπειρωτικής Ελλάδας και της Βόρειας Ευρώπης;
Ο τουρισμός, ο κυρίαρχος εργοδότης, πληρώνει πολλές θέσεις πρώτης γραμμής με τον κατώτατο μισθό ή κοντά σε αυτόν, ο οποίος συχνά συμπληρώνεται κατά τη διάρκεια της σεζόν με διαμονή, γεύματα και φιλοδωρήματα. Στο άλλο άκρο, οι γιατροί, οι έμπειροι μηχανικοί, τα ανώτερα στελέχη του τομέα της φιλοξενίας και η αυξανόμενη ομάδα των τηλεργαζομένων που απασχολούνται στο εξωτερικό κερδίζουν από περίπου 2.000 ευρώ μικτά και πάνω, με τους τηλεργαζόμενους με ολλανδικές ή γερμανικές συμβάσεις να εισάγουν ουσιαστικά βορειοευρωπαϊκούς μισθούς στο ελληνικό κόστος ζωής. Σε σύγκριση με αυτό το μέτρο αναφοράς της Βόρειας Ευρώπης, το χάσμα είναι έντονο: ο ελληνικός κατώτατος μισθός είναι περίπου το μισό του βελγικού, και τα μέσα εισοδήματα συγκρίνονται παρόμοια. Αυτός είναι ακριβώς ο λόγος για τον οποίο το νησί φαίνεται φθηνό στους επισκέπτες και για τον οποίο τα εισοδήματα που κερδίζονται αλλού φτάνουν τόσο μακριά εδώ.
Τι γίνεται με την εποχικότητα;
Είναι το καθοριστικό χαρακτηριστικό της εργασιακής ζωής στις τουριστικές περιοχές. Ένα μεγάλο μέρος του ετήσιου εισοδήματος στις παραθεριστικές πόλεις κερδίζεται μεταξύ Απριλίου και Οκτωβρίου, με πολλές ώρες εργασίας το καλοκαίρι που ακολουθούνται από μήνες με λίγες δουλειές το χειμώνα. Οι ελληνικές ρυθμίσεις για την εποχική ανεργία καλύπτουν μέρος του χάσματος, και πολλοί εργαζόμενοι συνδυάζουν επαγγέλματα: φιλοξενία το καλοκαίρι, συγκομιδή ελιάς και κατασκευές το χειμώνα. Οι πόλεις αποτελούν εξαίρεση. Το Ηράκλειο και τα Χανιά έχουν οικονομίες που λειτουργούν όλο το χρόνο και βασίζονται στη διοίκηση, το πανεπιστήμιο, την υγειονομική περίθαλψη, το λιμάνι και τη γεωργία, γι' αυτό και μοιάζουν με πόλεις εργασίας τον Φεβρουάριο, ενώ οι παραθεριστικές περιοχές είναι κλειστές.
Πόσο κοστίζει η διαβίωση με έναν κρητικό μισθό;
Λιγότερο από ό,τι στην Αθήνα και πολύ λιγότερο από ό,τι στο Άμστερνταμ, με μία αυξανόμενη εξαίρεση. Τα καθημερινά έξοδα παραμένουν χαμηλά: ένα γεύμα σε ταβέρνα κοστίζει 15 έως 25 ευρώ ανά άτομο, τα τοπικά προϊόντα είναι φθηνά, ενώ οι λογαριασμοί κοινής ωφέλειας είναι χαμηλοί εκτός της περιόδου αιχμής του καλοκαιριού, όταν λειτουργούν τα κλιματιστικά. Η εξαίρεση είναι η στέγαση στις περιζήτητες πόλεις. Τα μακροπρόθεσμα ενοίκια στα Χανιά, ειδικότερα, έχουν αυξηθεί απότομα τα τελευταία χρόνια, πιεζόμενα από τη ζήτηση του τουρισμού και την αγορά βραχυπρόθεσμων ενοικιάσεων, και η παλιά άνετη υπόθεση ότι ένας τοπικός μισθός καλύπτει εύκολα ένα διαμέρισμα στο κέντρο της πόλης δεν ισχύει πλέον με βεβαιότητα. Η στέγαση στα χωριά και στην ενδοχώρα παραμένει σημαντικά φθηνότερη, γεγονός που ωθεί τους μόνιμους κατοίκους, Ελληνες και ξένους, προς τις ίδιες περιοχές.